De 17-jarige Lotte uit Turnhout liet vorig jaar een borstverkleining uitvoeren na jaren van rug- en nekpijn Door haar grote borsten kon ze niet meer sporten of naar de chiro gaan. Het aantal terugbetaalde borstverkleiningen bij meisjes jonger dan 20 jaar stijgt: in 2025 ondergingen 686 meisjes de ingreep, tegenover 533 in 2010. Plastisch chirurg Michelle Ryx: "We krijgen er meer vragen over en onze patiënten worden steeds jonger." Jonge meisjes komen zelden in aanmerking voor terugbetaling van de ingreep via de sociale zekerheid, omdat de terugbetalingscriteria hen structureel benadelen ten opzichte van oudere vrouwen.
Al in het zesde leerjaar merkt Lotte (17) uit Turnhout op dat haar borsten groter zijn dan die van andere meisjes. In het eerste middelbaar kwamen de fysieke klachten erbij: rug- en nekpijn. Nog een jaar later kon ze door die klachten niet meer naar de chiro op zondag, of niet meer meedoen tijdens de lessen lichamelijke opvoeding. "Iedereen zei altijd dat ze jaloers waren op mijn borsten, maar ik wens ze niemand toe. Het werd echt een enorme last. Ik voelde me niet normaal, omdat ik anders was dan anderen, veel vrouwelijker dan mijn leeftijdsgenoten", vertelt Lotte bij nws.nws.nws, het nieuwskanaal voor tieners van VRT NWS. "Ik kon niet voor de spiegel staan zonder te wenen. Elke dag opnieuw die confrontatie, dat heeft een grote rol gespeeld. Ik voelde me steeds onzekerder in mijn eigen lichaam. Ik liep constant met mijn schouders naar binnen om mijn borsten te verbergen. Ze zaten in de weg in mijn kleren en dat werkte in op mijn zelfbeeld."
Ze moest ook haar hobby's noodgedwongen stopzetten: "Sportieve dingen lukten niet meer en naar de chiro gaan werd steeds moeilijker, omdat ik bijvoorbeeld niet kon lopen tijdens spelletjes." "Het is hard om te beseffen: ik kan niet meer doen wat ik graag doe, omdat ik grote borsten heb. Het was een zware beperking van mijn leven." De laatste keer dat Lottes borsten opgemeten en gewogen werden, was het verdict cupmaat F à G. Haar borsten wogen samen zo'n 4,2 kilogram.
Lotte is niet alleen
In overleg met haar ouders en de dokter besluit Lotte een borstverkleining te laten doen. Op dat moment is ze slechts 16 jaar. Ze is niet het enige jonge meisje dat voor een borstverkleining kiest. Volgens cijfers van het Rijksinstituut voor Ziekte- en Invaliditeitsuitkering (RIZIV) stijgt het aantal terugbetaalde borstverkleiningen bij meisjes jonger dan 20 jaar elk jaar verder.
In 2010 ging het nog om 533 terugbetaalde borstverkleiningen in die leeftijdscategorie. In de coronajaren piekte dat richting 897. Sindsdien is een lichte daling ingezet, maar in 2025 lieten nog steeds 686 meisjes jonger dan 20 jaar een borstverkleining uitvoeren. "We merken heel erg dat de leeftijd waarop een borstverkleining uitgevoerd wordt steeds lager ligt", zegt plastisch chirurg Michelle Ryx. "We krijgen er meer vragen over en onze patiënten worden steeds jonger. Het lijkt een nieuwe trend."
Niet groter, wel jonger
Als er steeds meer borstverkleiningen worden uitgevoerd op jonge leeftijd, worden onze borsten dan ook steeds groter? Daarvoor is momenteel wetenschappelijk geen bewijs, maar in de praktijk merken zowel artsen als lingerieverkopers het wel op. Dat blijkt uit rondvraag van nws.nws.nws. "Vroeger zochten tienermeisjes vooral A- en B-cupjes. Tegenwoordig zie ik steeds vaker jonge meisjes die zoeken naar een E-cup", vertelt Lucrèce van lingeriewinkel Potiau in Gent. Ze specialiseert zich in grote maten en zag haar verkoop de afgelopen jaren stijgen: "We verkopen nu 3 cupmaten groter dan 30 jaar geleden."
"Het is moeilijk om dat zwart op wit te bevestigen", zegt ook plastisch chirurg Ryx. "Maar veel plastisch chirurgen hebben wel de indruk dat borsten groter worden." Ze ziet daarvoor 2 redenen: we worden steeds zwaarder en we krijgen ook steeds meer hormoonverstoorders binnen. Dat zijn chemische stoffen die onze natuurlijke hormonen verstoren. "Een borst bestaat voor een deel uit klierweefsel, maar ook uit vetweefsel. Het is dus simpel: als je over het algemeen dikker wordt en minder gezond eet, gaan jouw borsten ook groter worden", legt Ryx uit.
Hormoonverstoorders zijn chemische stoffen die de hormonen verstoren die van nature in ons lichaam aanwezig zijn (zoals oestrogeen of testosteron). Je vindt die chemische stoffen zowat overal terug: in plastic, textiel, verzorgingsproducten, schoonmaakmiddelen en pesticiden, maar ook in je eten of het speelgoed van je kinderen kunnen zulke stoffen te vinden zijn. Een voorbeeld van zo'n hormoonverstoorder is de stof bisfenol A, die heel erg lijkt op het vrouwelijke hormoon oestrogeen. Intussen is bisfenol A verboden in alles wat in contact kan komen met eten of drinken, maar lange tijd vond je de stof terug in metalen blikjes of plastic flessen. Het Departement Zorg deelt tips om hormoonverstoorders te herkennen en blootstelling te beperken.
Die hormoonverstoorders zorgen er ook voor dat meisjes steeds vroeger borsten krijgen.Volgens sommige onderzoeken zouden hormoonverstoorders er mee voor zorgen dat meisjes vroeger borsten ontwikkelen. En dat is wel wetenschappelijk bewezen. Waar kinderen vroeger gemiddeld rond hun 8e of 12e borsten ontwikkelden, begint dat nu al rond de leeftijd van 7 jaar.Waar kinderen vroeger gemiddeld rond hun 8e tot 12e borsten ontwikkelden, begint dat volgens recent onderzoek bij sommigen al rond de leeftijd van 7 jaar.
De originele formulering presenteert een causaal verband tussen hormoonverstoorders en vroegere borstontwikkeling als 'wetenschappelijk bewezen', terwijl het wetenschappelijk debat hierover genuanceerder is. De claim wordt als feit gesteld zonder bronvermelding.
4.500 euro uit eigen zak
Lotte is heel erg blij met haar borstverkleining: "Ik loop nu veel rechter en heb veel minder last van mijn rug. Ik ben niet meer bang om een bikini te dragen en kan weer naar de chiro. Ik kan weer doen wat ik graag doe. Dat was van levensbelang", vertelt ze. Toch was het even schrikken toen ze de kostprijs voor haar borstverkleining zag: 4.500 euro. "Toen ik die prijs zag, ben ik beginnen te wenen. Ik was bang dat ik die 2 loodbakken nog voor de rest van mijn leven ging moeten meesleuren. Ik wist ook heel goed: als er nu geen borstoperatie komt, komt er waarschijnlijk binnen 10 jaar een rugoperatie aan."
Nochtans worden borstverkleiningen wel terugbetaald door de sociale zekerheid als je voldoet aan enkele criteria. Zo moet je BMI onder de 35 liggen en de chirurg moet kunnen aantonen dat er een minimaal aantal grammen weefsel uit de borsten kan worden gehaald. Ook de afmetingen van de borsten spelen een rol. Artsen kijken hoever een borst doorhangt en meten de afstand tussen je tepel en de plooi van je borst. "Ik voldeed niet aan die criteria", legt Lotte uit. "Ik had van mijn tepel naar mijn onderborst een centimeter te weinig. Dat was het enige punt waaraan ik niet voldeed en ze konden daar niets aan doen."
Ryx bevestigt dat: "Een jong meisje met een grote en stevige borst die veel weegt, kan toch niet in aanmerking komen voor terugbetaling omdat ze de afstand niet haalt. Een oudere vrouw met borsten die zwaar doorhangen, maar bijna geen volume hebben, kan dan weer wel een terugbetaling krijgen." "Het is vaak niet mogelijk om als jong meisje een terugbetaling te krijgen", besluit Lotte. "Dat is oneerlijk en ik voel me in de steek gelaten. Jongeren moeten zich mentaal goed kunnen voelen en dat hangt soms samen met het fysieke, dus daarop moet worden gelet." Aangezien veel jonge meisjes dus niet in aanmerking komen voor een terugbetaling, is het aantal terugbetaalde borstverkleiningen dat het Riziv geregistreerd heeft een onderschatting.Jongeren moeten zich mentaal goed kunnen voelen en dat hangt soms samen met het fysieke, dus daarop moet worden gelet." Aangezien jonge meisjes vaak niet in aanmerking komen voor een terugbetaling, geven de cijfers van het Riziv mogelijk geen volledig beeld van het werkelijke aantal ingrepen. In de praktijk zijn er nog meer jonge vrouwen die de ingreep laten doen, maar exacte cijfers zijn er niet.Exacte cijfers over niet-terugbetaalde borstverkleiningen zijn er niet.
De intro van het artikel en deze slotparagraaf stellen als feit dat de criteria jonge meisjes 'structureel benadelen' en dat het Riziv-cijfer 'een onderschatting' is. Dat is een conclusie die past bij het narratief van het artikel, maar wordt zonder cijfermatige onderbouwing gepresenteerd.